Wat Zou Jij Het Liefst Weer Offline Zien Gaan?
Gemak verandert bezit langzaam in tijdelijke toestemming
Laat ik beginnen met te zeggen dat dit niet zo’n stuk is waarin ik ga doen alsof het leven beter was toen alles beige, traag en met een kabel verbonden was. Al gebruik ik mijn ethernetkabel nog steeds dagelijks.
Ik mis het niet dat je vroeger routebeschrijvingen moest uitprinten voordat je de deur uitging. Man, wat was dat soms een drama. Daar kan ik op zichzelf al hele verhalen over vertellen.
Ik vind het gewoon heerlijk om met mijn telefoon te betalen, omdat het zo ontzettend makkelijk is.
Ik vind het fijn dat ik iets meteen kan opzoeken zodra ik me iets afvraag.
En ik waardeer het absoluut dat software-updates tegenwoordig problemen kunnen oplossen zonder dat ik eerst een cd-rom ergens in hoef te stoppen. En nu moet ik ineens weer aan die goeie ouwe floppy denken.
Toch voelt er iets niet helemaal lekker: dingen die we vroeger bezaten, zijn langzaam veranderd in dingen waar we alleen nog maar toegang toe krijgen.
Neem games. Ik vond het heerlijk om een fysiek exemplaar te kopen! Je kon het doosje vasthouden, eraan ruiken, de disc in je console stoppen en wat mij betreft zou daarmee het verhaal klaar moeten zijn. Ik heb een game gekocht en ik wil die game spelen.
Maar tegenwoordig?
Fysieke games verdwijnen steeds verder. In plaats daarvan moet ik ze digitaal kopen en downloaden op mijn apparaat. Daar heb ik natuurlijk een account voor nodig. Als mijn account gehackt wordt, kan ik niet eens meer bij de games waarvoor ik betaald heb. Sterker nog, als ik niet kan inloggen, kan ik überhaupt niet bij mijn games.
Is dat niet gewoon absurd?
Wat heb ik dan eigenlijk precies gekocht?
En ja, ik snap dingen als updates. Moderne games zijn gigantisch en ingewikkeld, bugs moeten opgelost worden en extra content kan hartstikke leuk zijn. Maar er zit nogal een verschil tussen online functies aanbieden en de basiservaring afhankelijk maken van een verbinding die eigenlijk helemaal niets met die ervaring te maken heeft.
Een game op een disc was vroeger gewoon een game op een disc. Als je er netjes mee omging en ervoor zorgde dat die schijf niet volledig aan gort gekrast werd, dan had je hem gewoon. Jaren later kon je hem opnieuw installeren en er weer volledig in verdwijnen, zelfs wanneer de studio die hem had uitgebracht inmiddels was overgenomen, zes keer van naam was veranderd of was verdwenen in die bedrijfsmist waarin alles wat ooit vertrouwd voelde uiteindelijk terechtkomt als een ‘legacy product’.
Ik kan Diablo IV niet eens installeren of spelen zonder internetverbinding, terwijl ik de disc gewoon heb.
En dát is waar ik moeite mee heb.
Eigendom?
Wat betekent dat tegenwoordig eigenlijk nog?
Je kunt ergens voor betaald hebben, terwijl het toch niet volledig als jouw bezit voelt. Je hebt toegang zolang een account, abonnement, server, app of internetverbinding besluit mee te werken.
Best een vreemde constructie als je erover nadenkt.
Ik kan een boek bezitten dat al tientallen jaren bestaat, maar een game die ik vorig jaar gekocht heb, kan op een dag afhankelijk zijn van de beslissing van een bedrijf of het nog wel de moeite waard is om een server draaiende te houden.
Bij software begon ik dit waarschijnlijk als eerste echt op te merken. Ik weet nog dat je een programma kocht, het lokaal installeerde, een licentiesleutel invoerde en het vervolgens jarenlang gebruikte.
De software hoefde geen dienst te worden.
Geen maandelijks bedrag.
Geen cloudaccount.
Geen dashboard.
En ook geen vrolijke pop-up die mij vroeg of ik mijn volledige creatieve potentieel wilde ontgrendelen voor slechts €14,99 per maand.
Het programma deed gewoon waar het voor gemaakt was.
Tegenwoordig open ik software soms en voelt het alsof ik een coworking space binnenloop. Voordat ik überhaupt iets kan doen, moet ik misschien eerst inloggen, akkoord gaan met nieuw beleid, het programma updaten en vervolgens ontdekken dat een functie die ik vorige maand nog gebruikte inmiddels naar een duurder abonnement is verhuisd.
Ik snap waarom bedrijven dit doen.
Abonnementsinkomsten zijn voorspelbaar. Clouddiensten maken synchroniseren makkelijker. Updates kunnen een product daadwerkelijk beter maken.
Dat is allemaal waar.
Ik heb precies hetzelfde gedaan met TrueLife, mijn zelfreflectie-app die ik inmiddels heb stopgezet. Ik maakte er een SaaS van, Software as a Service. Dat moest eigenlijk ook wel, omdat de app met AI werkte en verbonden was met de cloud. Mensen konden inloggen op hun account en vanaf verschillende apparaten bij hun gegevens.
Maar toch waardeer ik iets enorm aan gereedschap dat gewoon gereedschap blijft.
Of neem daten.
Ik date zelf natuurlijk niet meer, maar ik weet wel hoe het tegenwoordig werkt.
Met een app!
Swipen, vleeskeuring, chatten en misschien op een gegeven moment eens daadwerkelijk afspreken.
Waar zijn de dagen gebleven waarop je ergens gewoon iemand zag van wie je je ogen niet af kon houden en vervolgens probeerde een gesprek te beginnen?
Gewoon in de supermarkt, in een café of zelfs op het werk.
Zoveel ‘menselijk’ contact vindt tegenwoordig ineens online plaats, terwijl mensen je in de echte wereld letterlijk niet eens meer opmerken omdat ze naar hun telefoon kijken.
Ik zie het overal, zelfs op mijn werk.
Veel mensen hebben niet eens meer echt samen pauze. Ze zitten te eten terwijl ze door hun telefoon scrollen en praten nauwelijks met elkaar. Ik ben oprecht blij dat ik nog een paar collega’s heb die met me naar buiten gaan om een rondje te wandelen en gewoon te praten, want dat begint inmiddels verrassend zeldzaam te voelen.
Dan nog een voorbeeld: mijn robotstofzuigers, Nico en Nicole.
Ja, ze hebben namen. Misschien ben ik daar ergens al een grens over gegaan.
Ik ben er erg blij mee, want ze besparen me tijd en doen hun werk beter dan ik had verwacht. Maar ik blijf het grappig vinden dat een apparaat dat letterlijk ontworpen is om stof van de vloer te verzamelen ineens minder bruikbaar, of misschien zelfs volledig nutteloos, kan worden doordat een app of clouddienst problemen heeft.
Ik weet eigenlijk niet eens zeker of ze nog gewoon hun werk kunnen doen wanneer de server eruit ligt.
Nooit over nagedacht.
De toekomst zou indrukwekkend moeten zijn, maar: ‘Mijn stofzuiger kan de keuken niet vinden omdat de server eruit ligt’ is toch niet helemaal de vorm van indrukwekkend die ik vroeger voor ogen had.
Ik begin steeds meer te denken dat technologie die gewoon werkt zonder dat we ergens op hoeven in te loggen weer een ding zou moeten worden.
Gemak kan afhankelijkheden creëren die we in eerste instantie nauwelijks opmerken.
Dus wanneer ik mezelf afvraag wat ik het liefst weer offline zou willen zien gaan, denk ik eigenlijk niet dat ik één specifiek ding terug naar het verleden wil sturen.
Ik wil vooral de keuze terug.
Ik wil dat sommige dingen gewoon van mij blijven wanneer het internet eruit ligt, mijn telefoon leeg is of een bedrijf besluit ineens een compleet andere richting op te gaan.
Dat is trouwens ook precies waarom ik bezig ben met, en bijna klaar ben met, een geavanceerd schrijfprogramma waarin je zelfs volledige manuscripten kunt schrijven en aan worldbuilding kunt doen. Een programma dat je straks gewoon kunt kopen en vervolgens ook echt bezit.
De laatste ontwikkelstappen zijn afgerond en de Microsoft Store voert momenteel zijn controles uit voordat het beschikbaar wordt gemaakt.
Het programma is ontstaan vanuit een module die ik oorspronkelijk voor TrueLife had gebouwd, maar ik heb die inmiddels flink uitgebreid en er een zelfstandige desktopapplicatie van gemaakt.
Je koopt hem, downloadt hem en klaar.
Hij is van jou.
Nee, ik kan hem helaas niet op een cd zetten, haha.
Maar het komt wel een heel stuk dichter in de buurt van het soort model waarvan ik persoonlijk graag weer wat meer zou willen zien.
© 2026 Wesley van Peer. Alle rechten voorbehouden.
☕ Koop me een koffie als je me wilt steunen.